Ustawienie szachów: gdzie stoją król, hetman i pionki?

Prawidłowe ustawienie szachów łatwo sprawdzić za pomocą dwóch zasad: jasne pole po prawej stronie oraz hetman na polu własnego koloru. Białe figury stoją w pierwszym rzędzie, czarne w ósmym. Przed nimi ustawiamy po osiem pionków. Przed grą sprawdź zwłaszcza pozycje króla i hetmana.

Najpierw obróć szachownicę

Usiądź przy planszy i spójrz na najbliższe pole w prawym rogu. Powinno być jasne. Jeśli jest ciemne, obróć planszę o ćwierć obrotu. Na planszy z oznaczeniami białe mają przed sobą rząd numer 1, a czarne rząd numer 8. Pole a1 jest ciemne, h1 jasne. Czarny gracz widzi litery w odwrotnej kolejności, lecz nazwy pól pozostają takie same.

Ustaw figury od brzegów do środka

1. W obu rogach ustaw wieże: białe na a1 i h1, czarne na a8 i h8.
2. Obok wież postaw skoczki: b1 i g1 oraz b8 i g8.
3. Następne są gońce: c1 i f1 oraz c8 i f8.
4. Biały hetman trafia na jasne d1, a czarny hetman na ciemne d8.
5. Królowie zajmują ostatnie wolne pola: e1 i e8.
6. Osiem białych pionków ustaw w drugim rzędzie, a osiem czarnych w siódmym.

Kolejność od a1 do h1 brzmi: wieża, skoczek, goniec, hetman, król, goniec, skoczek, wieża. Czarny zestaw jest ustawiony naprzeciwko: hetmany patrzą na siebie w kolumnie d, a królowie w kolumnie e. Nie zamieniaj ich miejscami tylko dlatego, że oglądasz planszę od strony czarnych.

Krótka kontrola przed rozpoczęciem

Każda strona ma szesnaście bierek: osiem pionków i osiem figur. Cztery środkowe rzędy są puste. Na obu skrzydłach układ od rogu jest identyczny: wieża, skoczek, goniec. Jeśli figurę trudno rozpoznać, król zwykle ma krzyż, a hetman koronę; wzór zestawu może jednak wyglądać inaczej. Najbezpieczniej rozpoznać parę najwyższych figur przed ich ustawieniem.

Co można ruszyć jako pierwsze?

W pozycji początkowej białe mają dwadzieścia legalnych ruchów: szesnaście ruchów pionkami i cztery ruchy skoczkami. Wieże, gońce, hetman i król są na razie zablokowane. Białe mogą na przykład przesunąć pionka z e2 na e4, po czym czarne odpowiadają własnym ruchem. Pionki zawsze idą w stronę obozu przeciwnika, a nie w stronę gracza, który nimi gra.

Ćwiczenie na zapamiętanie

Zdejmij figury, zostaw pionki i ustaw resztę bez podglądania. Następnie nazwij pola obu królów i hetmanów. Powtórz zadanie po obróceniu planszy. Gdy układ jest jasny, przejdź do zasad ruchu figur lub otwórz planszę do gry.